* ورود   * عضويت


آخرين بازديد شما:
امروز پنج شنبه 18 شهریور 1389, 9:14 am
مشاهده پست هاي بدون جواب
نمايش مبحث هاي فعال




پاسخ به مبحث  [ 1 پست ] 
نويسنده پيغام
 موضوع پست: ریاضی دان و منجم بزرگ سیستانی "ابوسعيد سجزي"
پستارسال شده در: جمعه 15 آذر 1387, 10:29 am 
آفلاين
--۞ کاربر ویژه ۞--
--۞  کاربر ویژه  ۞--
نماد کاربر

تاريخ عضويت: دوشنبه 13 اسفند 1386, 9:18 am
پست ها : 23


تقدیراز دوستان : 26 بار
تقدیر شده: 26 بار



کاربران زیر برای این پست تشکر کرده اند:
Admin

نام : ابوسعيد سجزي

- دوره حيات: قرن چهارم

حوزه فعاليتهاي فكري: رياضي ونجوم

ابوسعيد احمد بن عبدالجليل سجزي رياض دان ومنجم بزرگ قرن چهارم هجري ومخترع اسطرلاب زورقي است كه برمبناي اعتقاد به حركت وضعي كره زمين به دور خورشيد ساخته شده ومورد توجه ابوريحان بيروني قرار گرفته است كه از اين منظر نخستين متفكر دروه اسلاميست كه با تحقيق به اين مقام مهم رسيده است.وي معاصر با ابو جعفر احمد بن محمد صفاري وعضدالدوله دبلمي بوده واز وي رساله هاي زيادي به جا مانده است مانند:

الاختيار/ رساله تحصيل القوانين الهندسه المحدوده/ جامع شافي/ رساله في باب انقسام خط مستقيم ذي نهايه/ رساله فيعمل مثلث حادي الزوايا/ رساله في اخراج الخطوط في الدوائرالموضوعه/ رسالهاي در حل ده مسئله و……

علامه دهخدا ذيل نام احمد اورده است:

احمد ابن محمد ابن عبد الجليل السجزي. مكني بابي سعيد. از مشاهير رياضيين ومعاريف منجمين قرن چهارم هجري از مردم سيستان وي در علم نجوم وحساب وهندسه وهيئت تاليفات كثيره دارد از انجمله است كتاب جامع شاهي معروف وان مجموعه ايست مركب از پانزده رساله در علم نجوم واختيارات وزايرجات طالع ونحوها ودر موزه بريطانيه در لندن نسخه بسيار ممتازي از ان موجود است(3) در يك موضعي از اين كتاب (ورق57 از نسخه مذكوره) گويد: وهذا جدول لمواضع الكواكب الثابته في الطول والعرض لسنته ثلثين وثلثمائه من يزد جرد بن شهريار الخ.

وسنه 330 يزدجردي مطابق است با سنه 351 هجري؛ ودرموضعي ديگر از همان كتاب(ورق90) سنوات يزدجرديه را مي برد تا سنه 358 كه مطابق است با سنه 380 هجري؛ پس عصر وي في الجمله تعيين شد؛ وظاهرا غالب اوقات عمر خودرا در شيراز در كنف حمايت عضد الدوله ديلمي(در سنه 338-372)بسر برده وبسياري ار تاليفات خود را نيز بنام او موشح نموده است.

از جمله نفايس ذخايري كه در كتابخانه ملي پاريس محفوظ است مجموعه ايست(4) مركب از 41 رساله در علم حساب و هندسه وهيئت تاليف اشخاص مختلفه از مشاهير رياضيين وتمام اين مجموعه بخط احمد ابن محمد بن عبدالجليل سجزي صاحب ترجمه است وانرا در سنوات 358؛ 359؛ 360؛ 361(يعني در عهد عضدالدوله ديلمي) در شيراز نوشته است وهر چند در اخر تمام رساله ها نام خود را رقم نكرده ولي واضح است كه تمام كتاب( باستثناي رساله اخرين كه خط يكي از مالكين اين كتاب و مورخ است بسنه 658) خط يك كاتب است؛ ورسائلي كه احمد بن عبد الجليل سجزي در اخر انها نام خود را رقم كرده است از قرار ذيل است؛ دراخر ورق 18 مسطور است:

//تمت المقاله بحمد الله ومنه وصلي الله علي محمد واله كتبه احمد بن محمد بن عبد الجليل بشيراز في شهر ربيع الاول سنه ثمان وخمسين وثلثمائه//

ودر اخر ورق 42 نوشته:

تمت المقاله الثانيه وتم تفسير المقاله العاشره من كتاب اوقليدس نقل ابي عثمان الدمشقي والحمد لله وصلي الله علي محمد واله وسلم كتبه احمد بن محمد بن عبدالجليل بشيراز في شهر جميدي الاولي سنته ثمان وخمسين وثلاثمايه//

ودر اخر ورق 75 مسطور است:// تم ماوجد بخط ابي الحسن ثابت بن قره الصابي في هذا المعني ولله الحمد ولي العدل وواهب العقل كما هوله اهل وكتب احمد بن محمد بن عبدالجليل من نسخه نظيف(5) ابن يمين النصراني المتطب بشيراز سلخ جمدي الاخر(كذا) سنته تسع وخمسين وثلاثمايه//

ودر اخر ورق 122نوشته است:

//تمت المقاله في مساحه المجسمات المكافئه لثابت بن قره والحمد لله رب العالمين وصلي الله علي سيدنا محمد خاتم النبين وعلي اله وكتب احمد بن محمد بن عبدالجليل بشيراز ليله البست لمن(كذالثمان ظ) بقين من ربيع الاول سنته ثمان وخمسين وثلثمائه//

ودراخر ورق136 مسطور است :// تم كتاب ابراهيم بن سنان بن ثابت في مساحه القطع المكافي كتبه احمد بن محمد بن بن عبدالجليل بشيراز في ماه ارديبهشت سنه ثمان وثلثين وثلثمائه بزدجرديه ولله الحمد والمنه //

وسنه 338 يزدجردي مطابق است با سنه 359 هجري؛ ودر اخر ورق 180مسطوراست:

تم كتاب ابي الحسن ثابت بن قره في الاعداد التي تلقب بالمتحابه وهو عشره اشكال كتبه احمد بن محمد بن عبدالجليل بشيراز من نسخه ابي الحسن المهندس ايده الله في اخر خرداد ماه سنه ثمان وثلثين وثلاثمايه ليزدجرد//

ودر اخر ورق 187 نوشته است است:// تم بحمد الله ومنه .صلي الله علي محمد واله كتبه احمد بن محمد بن عبدالجليل من نسخه سيدي ابي الحسن المهندس باصلاحه بشيراز في اخر شعبان سنه شنح هجريه//

مجموع انچه ازتاليفات احمد بن عبدالجليل سجزي اكنون در مكاتب اروپا موجود است 29 كتاب است از جمله 15 رساله كه مجموع انهارا جامع شاهي گويند در موزه بريطانيه در لندن(1) و8رساله در كتابخانه ملي پاريس(2) و6 رساله ديگر در كتابخانه هاي ديگر اروپا(3) وعلاوه براين 29 رساله كتابي موسوم به صد باب نظامي عروضي در چهار مقاله(ص54)ورساله در اسطرلاب حاجي خليفه در كشف الظنون(4) بدو نسبت داده اند تعليقات اقاي محمد قزويني برچهارمقاله.

ومراكشي حسن ابوعلي در كتاب خود جامع المبادي كه بسال(660)تاليف كرده از ابوريحان بيروني اورده است كه اسطرلاب سجزي مبني بر حركت زمين است نه حركت فلك وفلك جز سبعه سياره ثابت است وبيروني مي گويد حل اين شبهه مشكل است يعني شبهه حركت زمين. رجوع به كتاب نلينو منطبعه روم(1911)شود.(نقل از گاهنامه سيد جلال الدين طهراني.)اوراست: منتخب كتاب الالوف وكتاب الدلائل و رجوع به ابي سعيد… احمد شود.

دهخدا/لغت نامه/ الف- اثبات- اژدها-جلد 3/ص1302-1301/



منبع :


بالا
 مشخصات ايمل  
 
نمايش پست ها از پيشين:  مرتب سازي بر اساس  
پاسخ به مبحث  [ 1 پست ] 


آخرین مباحث فعال در تالار گفتگو

جدیدترین عکسها از جد سید باقر و پارک یعقوب لیث تعداد بازدیدها (2 بار)
عکس هائی از سیستان تعداد بازدیدها (974 بار)
مرحم زخم تعداد بازدیدها (26 بار)
مشخصات کوه تفتان واقع در استان سیستان وبلوچستان تعداد بازدیدها (2465 بار)
کتاب فرش سیستان تعداد بازدیدها (201 بار)
تالاب بین المللی هامون اکوسیستمی منحصر بفرد تعداد بازدیدها (76 بار)
نصب 500 مگاوات واحد برق بادي در منطقه سیستان وبلوچستان تعداد بازدیدها (40 بار)
کتاب انگلیسی Eastern Persia - فامیل کیانی، سرابندی و شهرکی تعداد بازدیدها (81 بار)
کتاب خراسان و سیستان به زبان انگلیسی تعداد بازدیدها (35 بار)
عکس هائی از روستای بریس تعداد بازدیدها (255 بار)
معرفی اکثر کتب سیستانی تعداد بازدیدها (49 بار)
مولانا محمد عمر سربازی تعداد بازدیدها (659 بار)
سایت خبری سیب تعداد بازدیدها (88 بار)
نگاهی به مساجدروستاهای جنوب بلوچستان تعداد بازدیدها (413 بار)
نظرهای یک خبرنگار در بازدید از زاهدان و زابل تعداد بازدیدها (489 بار)

چه کسي حاضر است ؟

کاربران حاضر در اين انجمن: بدون کاربران عضو شده و 1 مهمان


شما نمي توانيد مبحث جديدي در اين انجمن ايجاد کنيد
شما نمي توانيد به مباحث در اين انجمن پاسخ دهيد
شما نمي توانيد پست هاي خود را در اين انجمن ويرايش کنيد
شما نمي توانيد پست هاي خود را در اين انجمن حذف کنيد
شما نمي توانيد فايل هاي پيوست در اين انجمن ارسال کنيد

جستجو براي:
پرش به:  
cron
Powered by www.IranSTB.com - phpBB | 2008-2009 All Rights reserved
جهت حفظ حقوق اعضا ، استفاده از منابع سایت باذکر ماخذ بلا مانع است.